Türkiye’de şikayetlere rağmen devam eden yaz saati uygulaması kış aylarında gün ağarmadan güne başlamamıza neden oluyor. Aslında gündüzler henüz 21 Aralık’tan itibaren kısalmaya başlayacak. Mitler ve ritüellerle en uzun gece.

En uzun gece hangi gün?

Kuzey Yarım Küre’de yılın en uzun gecesi 21 Aralık’ı 22 Aralık’a bağlayan gecedir. Dünyanın eksen eğikliğinden kaynaklı olarak bazı günler gece – gündüz ve mevsim geçişleri için dönüm zamanlarıdır. Türkiye gibi Kuzey Yarım Küre’deki ülkeler için en uzun gece olan 21 Aralık Kış mevsiminin başlangıcı olarak da kabul edilir. Ardından gecelerin süresi 21 Mart’a kadar gündüzle eşitleninceye kadar kısalmaya başlar. 21 Mart Ekinoks Günü de bu yüzden baharın başlangıcı olarak kabul edilir.

En uzun gece nerede yaşanır?

21 Aralık’ta güneş ışınları Güney Yarım Küre’deki Oğlak Dönencesi’ne dik gelir. Bu yüzden dünyanın güneyinde kalan bölgelerde bu zaman diliminde gündüzler daha uzundur.  Dolayısıyla 21 Aralık’ta yaşanan en uzun gece dünyanın en kuzeyinde yaşanır. Türkiye’de de en uzun gece ülkenin en kuzeyi Sinop ilinde yaşanır, en uzun gündüz ise ülkenin en güneyindeki Hatay ilinde yaşanır. 21 Aralık’ta en uzun gece ise Sinop’ta yaşanır.

En uzun gece kaç saattir?

21 Aralık haftası her yıl için, 2017, 2018 için ya da önceki – sonraki yıllar için belirgin bir değişiklik göstermez. Bölgelere bakıldığında ise Türkiye’de en uzun gecenin yaşandığı Sinop’ta 15 saat kadar gece hakim sürer. Kuzey Kutbu’na yaklaştıkça gece 24 saate tamamlanır. (Fotoğraf Kuzey Yarım Küre’den bir kareyi yansıtmaktadır. Kuzey ışıkları Aurora Borealis adlı Kuzey Işıkları görülmektedir. )

Yılın en uzun gecesine ne denir?

Yelda, Şebiyelda eski dilde yılın en uzun gecesine verilen adlardandır. Farsçadan gelen Şeb-i Yelda ifadesinde şeb gece, yelda uzun demektir. Eski bir dil olan Farsça’yı hala resmi dil olarak kullanılan İran’da da en uzun geceye dair bir rituel bulunmaktadır.

Şeb-i Yelda ritüeli

Geleneğin devam ettirilmesinde bölgelere göre değişiklikler gösterse de İran’da Şeb-i Yelda kutlamalarında, ailenin en büyüğünün evinde toplanılır, başta nar olmak üzere hemen her tür yiyecek hazırlanır, sabah güneşin doğuşuna şahit olana kadar bu ritüel devam eder.

Kimi inanışlarda “Horrem Ruz” (Kutlu Gün) olarak geçen Şeb-i Yelda, Eski Ermeni takvimlerinde de “Navasard” olarak adlandırılmış ve yeni yıl olarak kutlanmıştır. Daha eski zamanlarda ise 21 Aralık, en eski tek tanrılı inanış olan Zerdüştlükte kış mevsiminin başlangıcı, yeni yılın başı olarak da bilinirdi. 

En uzun gece miti

Mitolojide en uzun geceye çeşitli anlamlar yüklenmiştir.  Oğlak Dönencesi’ne dik güneş ışınlarının geldiği 21 Aralık günü ve kış gündönümü “Janua coeli” olarak bilinir. Ulu Ana Tanrıça olan Gökyüzü Cennet Kraliçesi’nin Işığın Oğlu’nu doğurduğu gün olarak söylenir. Kış Gündönümü Oğlak’tadır ve “tanrıların kapısı”dır. Güneş’in yükselişini ve büyüyen gücünü temsil eder. “Janua” Latincede kapı anlamına gelir ve kapıların bekçisi, zamanın yöneticisi Janus da adını ondan alır. Elinde iki anahtar olduğu rivayet edilen Janus gün dönümlerinin kapılarını bu anahtarla açar. Kış Gündönümü’nü altın anahtar ile, Yaz Gün dönümünü ise gümüş anahtar ile açar.

Yılın gün dönümleri:

21 Mart: Gece ve gündüz eşit olur, bulunduğumuz kuzey yarım kürede ilkbahar başlar.

21 Haziran: En uzun gündüz, en kısa gece. Bulunduğumuz kuzey yarım kürede yaz mevsimi başlar.

23 Eylül: Gece ve gündüz eşit olur. Bulunduğumuz kuzey yarım kürede yaz biter, sonbahar başlar.

21 Aralık: En uzun gece, en kısa gündüz. Bulunduğumuz kuzey yarım kürede kış mevsiminin başlangıcıdır.

Reklamlar